Category Archives: Woningbouw

Verhuizen naar een nieuwe plaggenhut op Kalteren

In de Leeuwarder Courant van 9 augustus 1892 verscheen het navolgende korte bericht over de mensonterende woonomstandigheden van een Wapser familie aan het einde van de negentiende eeuw.

Uit Diever schrijft men aan de Asser Courant:
Wanneer men van Wapse naar Vledder gaat, ziet men aan den weg eenige woningen staan, welke die naam eigenlijk niet verdienen. Vooral die van zekeren Bauke Grit ziet er treurig uit. Een gat in den grond, waarboven een dak van heideplaggen; een oude blikken emmer den dienst voor schoorsteen doende; twee gaten, waarin geen spoor van glas, zijn de vensters; eene grootere opening, door een zak afgesloten, is de deur.
Ziedaar een tamelijk getrouw beeld.
Het scheen Grit daar niet langer te bevallen en de woning achterlaten ging toch niet. Daarom werd op Kalteren eene geschikte plaats uitgezocht, de woning in zijn geheel met den inboedel op een boerenwagen geladen en ’s avonds gaf een rookkolommetje uit den blikken emmer te kennen, dat men met de overbrenging kant en klaar was.

Aantekeningen van de redactie van het Deevers Archief
Het zal anders gegaan zijn, dan het korte bericht beschrijft.
Het bouwen van een nieuwe plaggenhut voor de familie Grit op Kalteren zal ongetwijfeld niet overdag zijn uitgevoerd, maar ’s nachts. Het feodale gewoonterecht wilde dat de nachtelijke bouwer van een hut, daarbij natuurlijk geholpen door familie en kameraden, eigenaar werd van het stukje woeste grond -veelal een stukje heidegrond, want dan waren de heideplaggen vlakbij te steken- waarop de plaggenhut was gebouwd, mits bij het opkomen van de zon, rook uit de schoorsteen kwam.
De woningwet van 1901, ingesteld door het kabinet Pierson, verplichtte een gemeente wel tot het vaststellen van normen, waaraan woningen moesten voldoen bij ingebruikname of ingebruikgave van woonruimte, maar het duurde nog tot na de Tweede Wereldoorlog voordat alle bewoonde maar onbewoonbare hutten uit de gemiente 
Deever waren verdwenen. Bauke Grit werd geboren in Oldendeever  op 18 juni 1842 als zoon van arbeider Jan Grit en IJdechien Jans. Hij trouwde op 2 maart 1876 met Lutgardina Koerts. Bauke Grit overleed op 10 december 1913.

Abracadabra-1462Abracadabra-1463

Posted in Hutten, Kalteren, Wapse, Woningbouw | Leave a comment

De woning van de familie Andreae is verdwenen

Op de plaats op ’t Kastiel waar ongeveer een jaar geleden nog de kleine en gezellige oude woning van de familie Albert Andreae (het was een genot om bij Jantje Andreae-Oost -die alleen maar Deevers kon praten- op bezoek te gaan) stond (zie de bijgaande afbeelding), is een immense woning gebouwd.
Dit huis is een soort van neo-antieke mengselversie van een soort van kloon van een soort van saksonisch soort van boerij geworden. Dus wat voor soort van bouwsel is het eigenlijk geworden ? Kort door de bocht gesteld: het is een authentiek bouwsel geworden.
Maar waarom gaf de voorkant van het gelijk een bouwvergunning voor dit merkwaardige bouwsel met aan de ene kant een grote lelijke dakkapel en aan de andere kant een onderbroken daklijn af, terwijl de voorkant van het gelijk elders op ’t Kastiel bij een nieuw te bouwen boerderijachtige woning met een onderbroken daklijn wel moeilijk aan het doen is.
Let vooral bij de linker foto op het eeuwenoude openbare zandweggetje aan de linkerkant tussen de eikebomen. Dit mag onder geen beding door de voorkant van het gelijk vernield worden met een verharding.
De redactie heeft beide kleurenfoto’s op 2 januari 2017 gemaakt.

Posted in Diever, Gemeente Westenveld, Kasteel, Keuterijen, Verdwenen bouwwerken, Woningbouw, Zandwegen | Leave a comment